aeroskop

Pierwsza na świecie ręczna filmowa kamera zdjęciowa (aero- + gr. skopeín "patrzeć").

Skonstruował ją w roku 1908 polski przedsiębiorca Kazimierz Prószyński. Wynalazek został opatentowany najpierw we Francji, a potem w Wielkiej Brytanii.

Dzięki temu, po raz pierwszy można było wykonywać zdjęcia filmowe w dowolnym miejscu i czasie, a w dodatku szybko zmieniać miejsca filmowania, co spowodowało narodziny filmu reportażowego.

Zalety kamery demonstrował osobiście wynalazca, filmując paryskie ulice z jadącej dorożki.

Żeby zniwelować drgania rąk operatora i otrzymać wyraźny obraz podczas kręcenia zdjęć w ruchu, wynalazca zastosował w konstrukcji kamery specjalny stabilizator żyroskopowy.
użycie aeroskopuZ kolei do przesuwania taśmy filmowej wykorzystał sprężone powietrze, dzięki czemu operator nie musiał już obracać korbki ręcznie, lecz przez naciśnięcie przycisku inicjował przepływ powietrza, napompowanego wcześniej do specjalnych zbiorniczków znajdujących się wewnątrz aparatu, za pomocą pompki o trzech stopniach sprężania.

W zasobniku aeroskopu mieściła się szpula 122 metrów filmu, o szerokości 35 milimetrów. Raz napompowany aeroskop pracował przez około 10 minut.
Od roku 1911 rozpoczęła się seryjna produkcja aeroskopu w Londynie.

W następnych latach Prószyński udoskonalał kamerę, m.in. zamieniając pierwotny pneumatyczny napęd na silniczek elektryczny. W specjalnym tornistrze filmujący nosił akumulator.
W czasie pierwszej wojny światowej, te właśnie kamery były najchętniej używane przez wojskowych operatorów, którzy dokumentowali przebieg bojowych zmagań z tak wielkim poświęceniem, że wykonując zdjęcia często ginęli, co przysporzyło wynalazkowi ponurej nazwy "kamera śmierci".
Urządzenie wykorzystywano również do wykonywania zdjęć lotniczych, na froncie zachodnim podczas I wojny światowej.

Po I wojnie światowej, w roku 1920, aeroskop posłużył do wykonania zdjęć lotniczych z przelotu brytyjskich lotników dookoła świata, a w roku 1924 do nakręcenia pierwszego reportażu z wyścigów samochodowych w Walii.
Co prawda operatorzy narzekali na jego pudełkowaty kształt, niemniej jednak jego prostota i niezawodność spowodowały, że (pomimo powstawania znacznie nowocześniejszych konstrukcji) jeszcze długo - ponoć nawet na początku II wojny światowej - pojedyncze egzemplarze ulepszonego aeroskopu były jeszcze używane przez brytyjskich operatorów wojskowych.

Dopiero po wprowadzeniu filmu dźwiękowego, kamera Prószyńskiego została zastąpiona przez nowocześniejsze konstrukcje. Główną tego przyczyną były szmery towarzyszące pracy urządzenia 

Testy z BRD | Znaki drogowe | BRD 24 | Karta rowerowa | Karta rowerowa - to proste | Wiersze miłosne | 1000 pytań