model lokomobili

Przewoźny zespół napędowy wykorzystujący siłę pary wodnej.

Lokomobila (z łac. locus mobilis), składa się z kotła parowego, maszyny parowej i urządzenia transmisyjnego (np. koła pasowego).

Maszyna była konstrukcyjnie zbliżona do małego parowozu, ale bez własnego napędu - można je było podczepiać za pośrednictwem dyszla do innych pojazdów lub zaprzęgu i przewozić we wskazane miejsce.

Maszyna pełniła funkcję jednocylindrowego silnika parowego o mocy od 5 do 20 KM (w zależności od wielkości lokomobili), na stałe zespolonego z kotłem.
schemat budowy lokomobili EvansaZbudowanie pierwszej lokomobili przypisuje się Oliverowi Evansowi z USA, który skonstruował pierwsze tego typu urządzenie w 1805 roku.
Urządzenie szybko się przyjęło, ponieważ było tanie w eksploatacji - silnik mógł spalać różnego rodzaju paliwo, m.in. torf, drewno, czy trociny - a jego prostota budowy powodowała, że było odporne na błędy obsługi.

Przez cały wiek XIX i na początku XX stulecia, lokomobile były powszechnie stosowane do napędu maszyn rolniczych w folwarkach, a także różnego rodzaju pomp, ogrzewania i dostarczania ciepłej wody. Dzięki nim nastąpił ogromny postęp w uprawie roli, zwłaszcza w wielkich posiadłościach liczących powyżej 500 hektarów gruntów ornych.
Przede wszystkim (przy użyciu dwóch lokomobili na przeciwległych krańcach pola), można było zastosować głęboką orkę, a tym samym znacznie zwiększyć plony. W późniejszym czasie, lokomobile wyposażone w prądnicę, stawały się lokalną elektrownią.

Z połączenia lekkiej lokomobili i pompy, w 1829 roku powstała sikawka parowa. Wraz z rozwojem konstrukcji silników spalinowych i ich miniaturyzacją, lokomobile spalinowe przekształciły się w proste i niewielkie jednocylindrowe (napędzane naftą), silniki zwane patataj (nazwa pochodziła od charakterystycznego odgłosu ich pracy).
Od lat 30-tych XIX wieku zaczęto produkować lokomobile samojezdne. Były one znacznie lżejsze od urządzeń przejezdnych, dysponowały też układem kierowniczym. Mogły ciągnąć inne pojazdy, stąd też nazywane były ciągnikami parowymi. Z nich wykształciły się produkowane we Francji i Anglii od lat 1830-40 ciągniki parowe nazywane lokomobilą samojezdną.
orka przy pomocy dwóch lokomobil Zaletą parowego napędu pojazdów była duża elastyczność maszyny parowej, pozwalająca na rezygnację ze skrzyni biegów.
Ostatnie duże lokomobile parowe były produkowane seryjnie jeszcze w latach 60-tych ubiegłego stulecia.
Lokomobile parowe budowano w różnych wielkościach. Od całkiem małych, działających zabawek wielkości pudełka zapałek, aż po użytkowe (od mieszczących się na stole po zajmujące średni budynek). Najpopularniejsze były jednak lokomobile przewoźne, wielkości małego samochodu dostawczego.
Obok mobilnych istniały również lokomobile stałe, pozbawione kół i ustawione na stałym fundamencie. Niezależnie od konstrukcji, ich wspólną charakterystyczną cechą eksploatacyjną były duża trwałość i niezawodność.

W Polsce lokomobile były produkowane przez firmę Hipolita Cegielskiego 

Testy z BRD | Znaki drogowe | BRD 24 | Karta rowerowa | Karta rowerowa - to proste | Wiersze miłosne | 1000 pytań