mapa

Jeszcze zanim człowiek nauczył się pisać, już potrafił nakreślić własne terytorium.

Pierwsze znaleziska kartograficzne sięgają czasów sprzed 15 tysięcy lat. Właściciele ziemscy kreślili plany swych posiadłości prawdopodobnie już ponad 7000 lat temu.

Początkowo były to rysunki na kamieniu, później na tablicach z gliny. Bywały i inne sposoby "kreślenia" pierwotnych map. Przykładowo, na Wyspach Oceanii, mapy robiono z muszelek i materiału zwanego tapa.

Do takiego materiału przyszywano muszelki, których układ odpowiadał linii brzegowej wyspy.
Na początku umieszczano na mapach niewielkie obszary, leżące w najbliższej okolicy. Używane były głównie do oznaczania położenia i własności działek, albo przedstawiania proponowanych terenów pod zabudowę. Starożytni Egipcjanie żyli nad Nilem, który każdego roku występował z brzegów. Rozlewające się wody przesuwały głazy wyznaczające granice posiadłości. Mapa mogła więc położyć kres ewentualnym sporom o prawa do danego gruntu.

Pierwsze, bardziej szczegółowe mapy zostały sporządzone około roku 2250 p.n.e. przez ludy zamieszkujące Mezopotamię. Na znalezionej w Gar-Sur tablicy glinianej, widać bieg rzeki Eufrat i kilka zamieszkanych ośrodków.
Babilon znajdujący się pośrodku Ziemi otoczonej wokół wodą widnieje na innej, znalezionej w mieście Uruk.

mapaStarożytni Grecy zaczęli używać map w inny sposób. Umieszczali na nich zakładane przez siebie w basenie Morza Śródziemnego nowe kolonie. Tworząc obraz określonego regionu, sprawiali, że ludziom łatwiej było się po nim poruszać. Sporządzali też mapy całego znanego im świata. Mapy, które w VI wieku p.n.e. wykreślili Hecataeus, Anaksymander i inni Grecy, pozostawały najlepszymi aż do II wieku p.n.e.
Wtedy to poprawił je Klaudiusz Ptolemeusz, największy z wczesnych geografów greckich (około 90-168 n.e.). Napisane przez niego dzieło "Nauka Geograficzna" traktowało o tworzeniu map i opisywało różne metody odwzorowywania zakrzywionej powierzchni kuli ziemskiej na płaskiej kartce papieru. Mapy te znamy jedynie z XV-wiecznych kopii. Pierwszym, który zaczął kreślić mapy geograficzne przedstawiające powierzchnię Ziemi o zakrzywionych konturach, był flamandzki geograf Gerhard Merkator (Kremer).

statek KolumbaTrzeba też w tym miejscu wspomnieć o Janie ze Stobnicy (1470-1530), krakowskim geografie i astronomie, profesorze Akademii Krakowskiej. Jako pierwszy w Europie, w dziele "Wstęp do Kosmografii Ptolemeusza", dołączył mapę świata, na której widniała Ameryka.
Prawdopodobnie była to mapa geograficzna (Universalis Cosmographia), na której po raz pierwszy użyta została nazwa "Ameryka", a którą wykonał w 1507 roku Martin Waldseemüller, ledwie 15 lat po jej odkryciu przez Krzysztofa Kolumba 

Testy z BRD | Znaki drogowe | BRD 24 | Karta rowerowa | Karta rowerowa - to proste | Wiersze miłosne | 1000 pytań