nóż żołnierski z XIX wieku

Rodzaj kieszonkowego noża ze składaną głownią - zwaną ostrzem.

Często w scyzoryku zamontowane są dwa ostrza o różnej wielkości, a dodatkowo - również składane - narzędzia zamontowane do tej samej oprawy, takie jak świderki, korkociągi, klucze, otwieracze do butelek lub puszek.

Narodziny współczesnego scyzoryka datuje się na rok 1897, kiedy to pewien szwajcarski producent sprzętu chirurgicznego Karl Elsener odkrył, że to Niemcy, a nie Szwajcarzy zaopatrują szwajcarską armię w noże.

Postanowił wówczas założyć w Ibach niedaleko Schwyz, firmę produkującą ulubione narzędzie każdego biwakowicza. Założona przezeń firma Victorinox, do dziś dostarcza noże, produkując ich rocznie około 5,5 miliona.

Najpierw scyzoryk nosił nazwę Offiziersmesser, ale była ona trudna do wymówienia dla amerykańskich żołnierzy, którzy spopularyzowali ów wynalazek i nazwali go Szwajcarskim Nożem Oficerskim (Swiss Army Knife).

Wtedy, kiedy został opatentowany (w roku 1897), była to stosunkowo prosta konstrukcja posiadająca prócz dwóch głównych ostrzy, kilka niezbędnych narzędzi - śrubokręt, szydło, otwieracz do puszek oraz korkociąg - wszystkie te narzędzia były blokowane jedynie za pomocą dwóch sprężyn. Z czasem narzędzi przybywało, aż do granic absurdu.

jak takie coś schować do kieszeni?Firma Wenger wydała prawdopodobnie największy na świecie scyzoryk. Jest to ewidentnie gadżet typu "rzeczy mało użyteczne" ponieważ jest niezwykle mało poręczny. Posiada aż 87 różnych narzędzi. Rozłożony ma wymiary ok. 22.5 x 24 x 3cm, złożony 8.5 x 24 x 3cm.


Zapotrzebowanie na masową skalę pojawiło się podczas obu wojen światowych i firmy takie jak angielski Sheffield, amerykański Camillus czy niemieckie zakłady skupione w Solingen zdobyły spore kontrakty dla wojska.
Obecna nazwa firmy, oraz znane logo w postaci szwajcarskiego krzyża w tarczy herbowej na scyzoryku, nie pojawiły się od razu. Początkowo marką dla noży Karla Elsnera było po prostu jego nazwisko. Dopiero w roku 1909 pojawia się nazwa Victoria (na cześć zmarłej matki producenta) oraz szwajcarskie godło, mające wyróżnić produkt narodowy na tle jego niemieckich podróbek.

O sukcesie scyzoryka zadecydowała jego funkcjonalność przy stosunkowo niewielkich rozmiarach. Dodatkowe narzędzia znacznie ułatwiają wykonywanie różnorodnych prac w warunkach polowych, począwszy od otwierania puszek z żywnością na naprawach broni i innego sprzętu skończywszy. Dzisiaj można spotkać scyzoryki wyposażone np. w miniaturową latarkę, zapalniczkę, termometr, czy wreszcie elektroniczny zegar z budzikiem, albo pamięć przenośną do komputera 

Testy z BRD | Znaki drogowe | BRD 24 | Karta rowerowa | Karta rowerowa - to proste | Wiersze miłosne | 1000 pytań